Satın alma

İskan (yapı kullanma izin belgesi) nedir, iskansız ev alınır mı

İskan, yapının ruhsata uygun tamamlandığını gösteren belgedir. İskansız dairede abonelik, kredi, sigorta ve satış sorunları ile kontrol adımları açıklanır.

4 dk okuma · Güncelleme: 18.11.2026

Kızılyer Konakları II ve III
Fotoğraf: Kızılyer Konakları II ve III, AYD Yapı. Görsel temsilîdir; yazıyla doğrudan ilişkili değildir.

İskan, yani yapı kullanma izin belgesi, bir yapının ruhsat ve eklerine uygun olarak tamamlandığını ve fen bakımından kullanılmasında mahzur bulunmadığını gösteren belgedir. İskansız daire satın alınması hukuken bazı durumlarda mümkün olsa da elektrik ve su aboneliği, konut kredisi, sigorta ve ileride yapılacak satış gibi işlemlerde sorun çıkabilir. Bu nedenle satın alma öncesinde belgenin belediyeden doğrulanması önerilir.

İskan neyi gösterir

3194 sayılı İmar Kanunu'nun 30. maddesine göre yapı tamamen bittiğinde ya da kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığında bu kısımların kullanılabilmesi için ruhsatı veren belediye veya valilikten izin alınması zorunludur. Mal sahibinin başvurusu üzerine yapının ruhsat ve eklerine uygun olduğu ve kullanılmasında fen bakımından mahzur görülmediği tespit edilir. Başvurular en geç otuz gün içinde sonuçlandırılır.

Kanuna göre inşaatın bitme günü, kullanma izninin verildiği tarihtir. Verilen izin, yapı sahibini kanuna ve ruhsata riayetsizlikten doğacak sorumluluktan kurtarmaz.

İskansız dairenin sakıncaları

AlanOlası sorun
AbonelikKullanma izni olmayan yapılarda, izin alınıncaya kadar elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden yararlanılamaz (İmar Kanunu md. 31)
Konut kredisiBankalar uygulamada yapı kullanma izin belgesi isteyebilir; belge yoksa kredi onayı güçleşebilir
DASKKurum, ilgili mevzuata ve projeye aykırı inşa edilen binaları sigortalamama hakkına sahiptir (6305 sayılı Kanun md. 10)
TapuKat mülkiyetinin kurulması için kural olarak yapı kullanma izin belgesi sunulur (634 sayılı Kanun md. 12)
SatışSonraki alıcılar da aynı sorunlarla karşılaşabilir; değer ve satış süresi etkilenebilir
İdari yaptırımRuhsata aykırı yapılarda İmar Kanunu md. 32 kapsamında işlem yapılabilir

Kat mülkiyetine geçmemiş, kat irtifakı kurulmuş yapılarda yapı henüz tamamlanmamış olabilir; bu durum kat irtifakı ile kat mülkiyeti arasındaki farkı anlatan rehber yazısında ayrıca ele alınmaktadır.

Kısmi iskan

İmar Kanunu'nun 30. maddesi, yapının tamamı bittiğinde tamamı, kısmen kullanılması mümkün kısımları tamamlandığında ise bu kısımlar için izin alınmasını öngörür. Kanunun 31. maddesine göre kullanma izni alan bağımsız bölümler elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden yararlandırılır. Bu nedenle çok bağımsız bölümlü bir yapıda bazı bölümler için izin alınmış, bazıları için alınmamış olabilir. Satın alınacak dairenin kendi bağımsız bölümü için izin belgesinin düzenlenip düzenlenmediği ayrıca sorulmalıdır.

Satın almadan önce kontrol listesi

  1. Belediyeden yapı ruhsatı ve yapı kullanma izin belgesinin varlığı sorulur.
  2. Belgedeki bağımsız bölüm sayısı ve alan ile tapudaki kayıt karşılaştırılır.
  3. Binada ruhsat dışı ek kat, kapatılmış balkon, çatı arası kullanımı gibi değişiklik olup olmadığı incelenir.
  4. Tapu kaydında imar mevzuatına aykırılık beyanı bulunup bulunmadığı kontrol edilir.
  5. Kredi kullanılacaksa bankanın iskan konusundaki şartı öğrenilir.
  6. Elektrik ve su aboneliklerinin mevcut durumu ve türü sorulur.

İmar mevzuatına aykırılık bilgisinin, ilgili idarece tapu dairesine bildirilerek tapu kayıtlarının beyanlar hanesine işlenebileceği İmar Kanunu'nun 32. maddesinde düzenlenmiştir. Bu nedenle tapu kaydındaki beyanlar bölümü dikkatle okunmalıdır.

Ruhsat ve iskan farkı

Yapı ruhsatı, inşaata başlamadan önce alınan izin belgesidir. İskan ise inşaat bittikten sonra, yapının ruhsata uygun tamamlandığı tespit edildiğinde verilir. Bir yapının ruhsatının olması iskanı olduğu anlamına gelmez. Ruhsatsız yapıların iskanı da bulunmaz.

Satıcının iskanın alınacağına dair sözlü ya da yazılı taahhüdü, belgenin yerine geçmez. İskan belgesi alınmadan işlem yapılacaksa, belgenin kim tarafından, hangi süre içinde ve hangi masrafla alınacağı satış sözleşmesinde ayrıca düzenlenmeli ve hukuki destek alınmalıdır.

Eskişehir'de doğrulama

Eskişehir'de ruhsat ve yapı kullanma izni bilgisi, binanın bulunduğu ilçedeki belediyenin imar birimi üzerinden öğrenilebilir. Tepebaşı Belediyesi internet sitesinde yapı ruhsat işlemleri için ayrı bir hizmet sayfası, Odunpazarı Belediyesi sitesinde ise inşaat ve yapı izni için e-imar hizmeti yer almaktadır. Hizmetlerin kapsamı için ilgili belediyenin güncel sayfası esas alınmalıdır.

Sık sorulan sorular

İskansız daire tapuda satılabilir mi?

Satış işleminin yapılabilirliği yapının tapudaki durumuna göre değişir. İskan bulunmasa bile işlem yapılabildiği durumlar olabilir; ancak sonraki aboneliklerde ve kredide sorun çıkma ihtimali vardır. Belediye ve tapu müdürlüğünden yazılı bilgi alınmalıdır.

İskan almak için ne gerekir?

Yapının ruhsata ve projeye uygun tamamlanmış olması, belediyeye yapılacak başvuruda gerekli belgelerin sunulması gerekir. Belge listesi belediyeye göre değişebilir.

İskansız daireye abonelik yapılabilir mi?

Kanuna göre kullanma izni alınmamış yapılarda izin alınıncaya kadar elektrik, su ve kanalizasyon hizmetlerinden faydalanılamaz. Ancak kullanma izni alan bağımsız bölümler bu hizmetlerden yararlanır.

İskan olmadan DASK yapılır mı?

Kurum, mevzuata ve projeye aykırı inşa edilen binaları sigortalamama hakkına sahiptir. Güncel uygulama için DASK ile görüşülmelidir.

Kaynaklar

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali veya yatırım danışmanlığı yerine geçmez. Oran ve tutarlar değişebilir; işlem öncesinde ilgili kurumun güncel duyurusu esas alınmalıdır.