DASK, Doğal Afet Sigortaları Kurumu tarafından sunulan zorunlu deprem sigortasıdır. Tapuya kayıtlı mesken niteliğindeki binalar ve bağımsız bölümler için yaptırılması zorunludur ve her yıl yenilenir. Tapu müdürlükleri, sigortaya tabi bağımsız bölümlerle ilgili tescil işlemlerini geçerli poliçe belgelenmedikçe yapamaz. Bu nedenle satış gününe kadar poliçenin düzenlenmesi gerekir.
Zorunluluk ve kapsam
6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu'nun 10. maddesine göre Kat Mülkiyeti Kanunu kapsamındaki bağımsız bölümler, tapuya kayıtlı ve özel mülkiyete tabi taşınmazlar üzerinde mesken olarak inşa edilmiş binalar ile bu binaların içinde yer alan ticarethane, büro gibi amaçlarla kullanılan bağımsız bölümler zorunlu deprem sigortasına tabidir. Kamu konutları, kamu hizmet binası olarak kullanılan yapılar, köy nüfusuna kayıtlı ve köyde sürekli oturanlarca köy yerleşik alanları ve civarında ya da mezralarda yapılan binalar ile tamamı ikamet dışı amaçlarla kullanılan binalar kapsam dışındadır.
Sigorta yaptırma yükümlülüğü maliklere ya da intifa hakkı sahiplerine aittir ve her yıl yenilenir. Kanunun 11. maddesi, su ve elektrik abonelik işlemlerinde de sigortanın varlığının ilgili kuruluşça kontrol edilmesini öngörür.
DASK neyi karşılar
Kanuna göre zorunlu deprem sigortası, binalarda depremin doğrudan neden olduğu maddi zararları ile deprem nedeniyle ortaya çıkan yangın, infilak, tsunami ve yer kayması sonucu oluşan maddi zararları teminat altına alır. Sigorta binanın kendisine ilişkin maddi zararı kapsar; ev eşyası, kişisel zarar ve manevi tazminat gibi unsurlar kanunda teminat kapsamı olarak sayılmamıştır.
Hasar hâlinde tazminat, gerekli bilgi ve belgeler ile hasar tespitinin tamamlanmasını müteakip en geç otuz gün içinde ödenir. Binanın projeye aykırı olarak taşıyıcı sistemini olumsuz yönde etkileyecek şekilde tadil edilmesi nedeniyle hasar ortaya çıkarsa, malik ya da intifa hakkı sahibi sigortadan tazminat alma hakkını kaybeder (6305 sayılı Kanun md. 12).
Teminat limiti ve prim
Kanunun 13. maddesine göre zorunlu deprem sigortasına ilişkin tarife, talimatlar ve azami teminat tutarı her yıl Bakan tarafından belirlenir ve Resmî Gazete'de yayımlanır. Sigorta primlerinin tespitinde binanın yüzölçümü, inşaat türü ve kalitesi, binanın üzerinde bulunduğu arazinin zemin özellikleri ve deprem riski gibi unsurlar değerlendirilir. Bu nedenle prim ve limit her yıl değişebilir; güncel tutarlar için DASK internet sitesi ve poliçe teklif ekranı esas alınmalıdır. Azami teminat tutarının binanın gerçek yeniden yapım bedelini karşılamayabileceği de göz önünde tutulmalıdır.
Poliçe yaptırma adımları
- Binanın adres bilgileri (adres kodu, yüzölçümü, yapı türü, kat sayısı, yapım yılı) hazırlanır.
- DASK internet sitesindeki yönlendirmeler ya da sigorta şirketleri üzerinden teklif alınır.
- Prim ödenir ve poliçe düzenlenir.
- Poliçenin geçerlilik tarihi ve bina bilgileri kontrol edilir.
- Tapu işlemi için poliçe belgesi ibraz edilir; süresi biten poliçe yenilenir.
Bina bilgilerinin hatalı girilmesi tazminat sürecinde sorun yaratabileceğinden, veriler tapu ve iskan belgeleriyle karşılaştırılmalıdır.
Poliçenin yenilenmesi ve sorumluluk
Zorunlu deprem sigortası her yıl yenilenir; yükümlülük malik ya da intifa hakkı sahibine aittir, kiracıya ait değildir. Poliçe süresinin bitiminden önce yenileme işleminin yapılması, hem hasar hâlinde teminattan yararlanmak hem de tapu ve abonelik işlemlerinde sorun yaşamamak bakımından önemlidir. Kanun ayrıca maliki ve intifa hakkı sahibini, binanın ve her bağımsız bölümün projeye aykırı biçimde taşıyıcı sistemi olumsuz etkileyecek tadilata karşı gerekli tedbirleri almakla yükümlü kılar. Binada kat ekleme ya da alan değişikliği gibi bir değişiklik yapılmışsa bunun poliçe bilgilerine yansıtılması için DASK ya da sigorta şirketinden bilgi alınmalıdır.
Tapu işleminde DASK
Satış işleminde tapu müdürlüğü geçerli DASK poliçesi arar. TKGM, bina niteliğindeki taşınmazlar için DASK poliçesinin istendiğini belirtmektedir. Poliçenin işlem tarihinde geçerli olması gerekir; satıcı poliçeyi yenilemediyse işlem öncesi yenilenmesi sağlanmalıdır.
Eskişehir'de de tapu işlemleri için aynı kural geçerlidir. Poliçe bilgileri ve tapu randevu işlemleri için TKGM ve DASK kaynaklarına başvurulabilir.
Poliçe, deprem sonrası hasar tespiti ve tazminat süreciyle birlikte düşünülmelidir. Hasar hâlinde başvuru, poliçe numarası ve bina bilgileriyle yapılır; bu nedenle poliçe belgesinin ve ekindeki bina bilgilerinin saklanması yararlıdır.
Sık sorulan sorular
DASK yaptırmazsam ne olur?
Tapuda ilgili tescil işlemleri yapılamaz ve su ile elektrik abonelik işlemlerinde sigortanın varlığı kontrol edilir. Ayrıca bir deprem hâlinde bina için sigorta tazminatı alınamaz.
DASK eşyayı karşılar mı?
Hayır. Zorunlu deprem sigortası binanın maddi zararlarını kapsar. Eşya için ayrı konut sigortası düşünülebilir.
Tapu için poliçe satıcıya mı ait olmalıdır?
İşlem günü bina için geçerli bir poliçe bulunması aranır. Poliçe sahibi genellikle malik olur; alıcı sonradan kendi adına poliçe yaptırır.
DASK limiti nereden öğrenilir?
Kanuna göre limit her yıl Bakan tarafından belirlenir; DASK internet sitesinden güncel tutar görülebilir.
Kaynaklar
- 6305 sayılı Afet Sigortaları Kanunu, mevzuat.gov.tr
- Doğal Afet Sigortaları Kurumu (DASK)
- Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü
- Resmî Gazete
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, mali veya yatırım danışmanlığı yerine geçmez. Oran ve tutarlar değişebilir; işlem öncesinde ilgili kurumun güncel duyurusu esas alınmalıdır.

